Ujaruk

Aluminiuliorfiup inissinnaasunut tunngavigisat

2007-imi januaarimi Inuussutissarsiutinut Suliffeqarnermullu Naalak­kersuisuusup Siverth K. Heilmannip taamanikkut Nuup, Maniitsup Sisi­miullu kommunii qinnuigai aluminiumik suliniutissatut siunnersuut ka­jumerineritsik isumaliutigeqqullugu. Kommunit pingasut tamarmik so­qutiginnillutik nalunaarput, kingornalu aluminiuliorfissatut siunner­suutip inissiffigisinnaasaanik sumiiffigisinnaasanik toqqaaqquneqarput.

Aluminiuliorfiup inissinnissaanut suliniummi piumasaqaatit kissaatillu imatut isikkoqarsimapput:

  • Nunaminertaq 140 hektarit (0,8 x 1,5 km) missaannik angissusilik sanaartorfissarpiarmut atatillugu manikannersoq. Tamatuma saniatigut nunaminertaq akunnermiliuffik 200-300 hektar (bufferzone) aluminiuliorfik ungatangerlugu.
  • Inissiiffissatut toqqakkap qanittuani sulisut 2000 pallillugit amerlassusillit najugaqarfigigallagassaat pilersinneqarsinnaassaaq.
  • Imeq tarajoqanngitsoq pissarsiarineqarsinnaassaaq.
  • Sissiugaq itisooq (minnerpaamik 16 meterinik itissusilik minnerpaamillu 300 meterinik takissusilik) sikuneq ajortoq pilersinneqarsinnaassaaq.
  • Inissiiffik, illoqarfimmut naatsumik aqqusineqarsinnaasoq ikaartaatilerneqarsinnaasorluunniit.

Kommunit taakku pingasut tamarmik immikkut inissiiffiusinnaasunik soqutiginartunik eqqarsaatigilluakkanillu saqqummiussipput. Maniitsu­mi Sisimiunilu kommunit siunnersuutaat innuttaasut ataatsimiissinne­qarneranni oqaluuserineqarput, kingornalu taakkunani oqaaseqaatigine­qartut tunngavigalugit naleqqussarneqarlutik.

Tamanna tunngavigalugu inissiiffissatut kommunit toqqagaat Alcoamut tunniunneqarput, 2007-imilu upernaap aasallu ingerlaneranni taakku tamarmik tassannga misissorneqarput. Tamatuma kingorna periarfissat amerlassusii ikilisarneqarput suliniummi teknikkikkut mianerisassat aallaavigalugit.

Aluminiuliorfissap sumiiffissaatut suliniummi inaarutaasumik siunner­suut killikkumallugu siunnersuutit sinneruttut immikkuualuttortalersor­lugit misissorneqarput. Toqqaanermi pissutsit makkununnga tunngasut pingaartinneqarput, soorlu teknik, aningaasaqarneq, naammattusaarineq, erngup nukinganit nukissiorfiit inissiffissaat, innaallagissap aqqutaata ingerlavissai, kiisalu avatangiisitigut mianerisassat. Tamatumunnga pe­qatigitillugu Namminersornerullutik Oqartussat 2007-imi periusissialik­katut avatangiisit nalilersorpaat (strategisk miljøvurdering – SMV), su­limiummilu teknikkikkut eqqarsaatigisassat apeqqutaatinnagit avatangii­sitigut mianerisassat inissiinissamullu atatillugu naalakkersuinikkut isummerfigisassanut attuumassutillit ilanngussaqarfigalugit.

Aningaasarsiorneq/teknik eqqarsaatigalugu pitsaanerpaamik inissiinis­saq aaqqiissutissarlu avatangiisinut nunallu immikkoortuanut naalakker­suinikkut isumannaatsuugunartut ajunngitsumik imminnut naapertuup­put. Inatsisartut 2008-mi upernaakkut ataatsimiinnermi ataatsimut isu­maqatigiipput Maniitsumi inissiiffissatut toqqarneqarnissaa pillugu suliniummi Naalakkersuisullu inassuteqaataat akuersaarneqassasoq.